Legenda zapisana w nazwie i historii
Nazwa Bliżyn wywodzi się z legendy o św. Jacku Odrowążu, który podczas pielgrzymki na Święty Krzyż, pytany o drogę, miał odpowiedzieć: „...bliżej stąd niż dalej...”. Najstarsze zapisane wzmianki o miejscowości pochodzą z diariusza Jana Długosza, który odnotował, że król Władysław Jagiełło nocował tutaj w czerwcu 1410 roku, ruszając pod Grunwald.
Architektoniczny diament. Neogotycki „Zameczek”
Prawdziwym skarbem Bliżyna jest neogotycki pałacyk rodziny Platerów, zwany potocznie „Zameczkiem”. Obiekt ten, wybudowany około 1870 roku, pełni obecnie funkcję Gminnego Ośrodka Kultury i jest otoczony pozostałościami zabytkowego parku. Styl architektoniczny rezydencji z charakterystyczną rotundą i wieżyczką stanowi rzadki przykład ziemiańskiej architektury neogotyckiej w tym regionie.
Unikat na skalę europejską. Drewniane domy robotnicze
Bliżyn to nie tylko rezydencje, ale i niezwykle rzadkie zabytki techniki i budownictwa socjalnego. Wzdłuż ulicy Kościuszki zachowały się drewniane domy urzędnicze i robotnicze z początku XIX wieku, wybudowane na potrzeby dawnej odlewni. Stanowią one unikalny na skalę europejską przykład planowego budownictwa socjalnego związanego z intensywnym rozwojem Staropolskiego Okręgu Przemysłowego.
Szlak Architektury Drewnianej i miejsca duchowe
Dla miłośników sacrum i tradycji Bliżyn oraz pobliski Mroczków oferują niezwykłe wrażenia:
- Modrzewiowy kościółek pw. św. Zofii w Bliżynie (1818 r.) – dawna kaplica dworska otoczona żeliwnymi nagrobkami z XIX wieku, odlanymi w miejscowej hucie.
- Kościół pw. św. Rocha w Mroczkowie – drewniana świątynia o unikatowej konstrukcji zrębowej, wzniesiona według podań na grobach ofiar zarazy
- Kościół pw. św. Ludwika w Bliżynie – monumentalna neogotycka bazylika z ciosu kamiennego, do której budowy przyczynił się hrabia Ludwik Broel-Plater
Natura i aktywny wypoczynek
Gmina to w 71% tereny leśne, co czyni ją rajem dla miłośników przyrody. Największą atrakcją naturalną jest rezerwat Świnia Góra z formacją skalną „Brama Piekielna” oraz rezerwat Dalejów. Turystom służy również:
- Zalew Bliżyński – miejsce rekreacji z promenadą, molo w kształcie podkowy, strzeżonym kąpieliskiem i trasami rowerowymi
- Szlaki turystyczne – w tym „Piekielny Szlak” oraz trasy Nordic Walking, które prowadzą przez najbardziej urokliwe zakątki lasów skarżyskich.
Żywa tradycja. Garncarstwo i tkactwo
Bliżyn pielęgnuje zapomniane rzemiosła. W miejscowości Rędocin wciąż działają warsztaty garncarskie, wytwarzające naczynia tradycyjnymi metodami z XIX wieku. Z kolei w samym Bliżynie można odwiedzić „Domek Tkaczki” – prywatne muzeum dawnej wsi, gdzie kultywowane są tradycje tkackie.
Wskazówki dla turystów
- Gdzie zjeść/spać: Na terenie gminy funkcjonuje 7 gospodarstw agroturystycznych
- Kiedy przyjechać: Warto celować w wydarzenia takie jak „Przystań Bliżyn”, Piknik Kawaleryjski na Świniej Górze czy Dzień Garncarza w Rędocinie
- Lokalizacja: Bliżyn leży przy drodze krajowej nr 42, co zapewnia łatwy dojazd ze Skarżyska-Kamiennej lub Kielc..