Rynek inny niż wszystkie. Zielone serce Pińczowa
Współczesny rynek w Pińczowie, noszący oficjalną nazwę Placu Wolności, to miejsce wyjątkowe na mapie Polski. W przeciwieństwie do wielu zrewitalizowanych, „wybetonowanych” placów, serce Pińczowa zajmuje bujny park z ławkami i alejkami, który stanowi naturalną oazę spokoju dla mieszkańców i turystów.
To właśnie tutaj znajdziemy jedno z dzieł mistrza z Florencji – fontannę zaprojektowaną przez samego Santiego Gucciego. Co więcej, wiele otaczających rynek budynków wzniesiono z lokalnego wapienia, zwanego „pińczakiem”. Ten charakterystyczny budulec sprawia, że miasteczko wygląda jak kraina umyślnie niewykończonych, jasnych elewacji, które z czasem twardnieją i pokrywają się naturalną patyną.
15
Santi Gucci i Perła Ponidzia. Kaplica św. Anny
Najsłynniejszym zabytkiem miasta, nierozerwalnie związanym z nazwiskiem królewskiego architekta, jest Kaplica św. Anny. Wzniesiona w 1600 roku na wzgórzu, góruje nad miastem i jest widoczna z niemal każdego miejsca. Była to pierwsza w Polsce wolnostojąca kaplica kopułowa o wyłącznie kultowym przeznaczeniu.
Santi Gucci, który porzucił dworskie splendory w Krakowie, by zamieszkać w Pińczowie w 1568 roku, czuł się tutaj jak w rodzinnej Toskanii. Oprócz słynnej kaplicy, Gucci nadzorował przebudowę pińczowskiego zamku oraz zaprojektował manierystyczny pawilon ogrodowy w kształcie baszty, który do dziś można podziwiać w parku przy pałacu Wielopolskich. Prawdopodobnie to on stał również za projektem Starej Synagogi, jednej z najstarszych zachowanych bóżnic w Polsce.
15
Polecany artykuł:
Pińczów jako centrum europejskiej kultury
W XVI wieku miasto stało się ośrodkiem reformacji, przyciągając najwybitniejsze umysły tamtej epoki. To tutaj:
- Działało słynne Gimnazjum Pińczowskie, nowoczesna szkoła humanistyczna, w której nauczano m.in. historii i języka polskiego
- Powstał projekt Biblii Pińczowskiej (brzeskiej) – drugiego w historii pełnego tłumaczenia Pisma Świętego na język polski, dokonanego bezpośrednio z tekstów oryginalnych
- Odbyły się liczne synody, na których w 1562 roku wyodrębnił się ruch Arian, znanych również jako Bracia Polscy.
Pamiątką po tamtych czasach jest tzw. Dom Ariański (Drukarnia Ariańska) na Mirowie, renesansowa kamieniczka o elewacji przypominającej florencki pałac Strozzich.
Dlaczego warto odwiedzić Pińczów?
Miasto oferuje znacznie więcej niż tylko zabytki. To idealne miejsce dla osób szukających kontaktu z naturą i aktywnego wypoczynku:
- Wzgórze św. Anny to nie tylko architektura, ale i punkt widokowy oferujący niesamowitą panoramę na Dolinę Nidy
- Przez miasto kursuje zabytkowa kolejka wąskotorowa Ciuchcia Express Ponidzie, stanowiąca jedną z największych atrakcji regionu
- Lokalne Muzeum Regionalne, mieszczące się w dawnym klasztorze paulinów, kryje unikatowe lapidarium z detalami architektonicznymi z nieistniejącego już zamku.
Pińczów to miasto, które nie odkrywa wszystkich kart od razu, ale cierpliwy turysta odnajdzie w nim klimat renesansowych Włoch, ducha dawnej tolerancji i spokój nadnidziańskiej przyrody.
