Wiślica. Dawna stolica i kolebka państwowości
Wiślica to jedno z najstarszych miast w Polsce, które w średniowieczu pełniło funkcję stolicy państwa Wiślan oraz ważnej siedziby książęcej. Jej złoty wiek przypadł na czasy panowania Piastów i pierwszych Jagiellonów. To tutaj król Kazimierz Wielki ufundował potężną kolegiatę i ogłosił w 1347 roku słynne statuty wiślickie – pierwszą spisaną kodyfikację prawa w Polsce.
Dziś Wiślica jest drugim najmniejszym miastem w Polsce, liczącym niecałe 500-600 mieszkańców, co tylko dodaje jej kameralnego uroku. Cała miejscowość objęta jest ochroną konserwatorską i posiada prestiżowy tytuł Pomnika Historii.
9
Skarby, które musisz zobaczyć. Płyta Orantów i Dom Długosza
Największym magnesem dla turystów jest Bazylika Kolegiacka Narodzenia NMP, imponująca gotycka świątynia, która wydaje się nienaturalnie wielka w porównaniu do rozmiarów miasteczka. W jej podziemiach znajduje się unikatowy na skalę światową skarb: Płyta Orantów z lat 1175–1177. To rytowana posadzka przedstawiająca modlące się postacie, uznawana za jeden z najcenniejszych zabytków sztuki romańskiej na świecie.
Tuż obok bazyliki wznosi się Dom Długosza – XV-wieczna kamienica ufundowana przez słynnego kronikarza Jana Długosza dla wiślickich kanoników. W budynku tym, ozdobionym herbem Wieniawa, synowie króla Kazimierza Jagiellończyka pobierali nauki pod okiem samego mistrza. Dziś mieści się tam muzeum z cennymi polichromiami i zabytkami sztuki sakralnej.
Warto również odwiedzić Muzeum Archeologiczne w Wiślicy, które po modernizacji oferuje nowoczesny, podziemny szlak łączący najważniejsze artefakty, w tym relikty wczesnośredniowiecznej rezydencji książęcej zwanej Regią oraz pozostałości kościoła św. Mikołaja.
Zobacz Wiślicę na archiwalnych zdjęciach
9
Ponidzie. Dlaczego nazywamy je „polską Toskanią”?
Wiślica leży w sercu Ponidzia, regionu, który zachwyca sielskimi krajobrazami przypominającymi włoską Toskanię. Charakterystyczne dla tej krainy są:
- Meandrująca Nida: Płytka i ciepła rzeka, idealna na spokojne spływy kajakowe
- Stepowa roślinność: Unikalne rezerwaty przyrody, w których rośnie m.in. miłek wiosenny – symbol regionu
- Gipsowe wzgórza: Region słynie z największych w Europie złóż gipsu i specyficznego mikroklimatu
- Historyczne miasteczka: W bliskim sąsiedztwie Wiślicy znajduje się słoneczne uzdrowisko Busko-Zdrój, malowniczy Pińczów oraz bajkowy Pacanów.
Atrakcje w okolicy Wiślicy
Będąc w Wiślicy, warto zaplanować wycieczkę do pobliskich punktów:
- Grodzisko w Stradowie: Pozostałości jednego z największych grodzisk w Polsce (z VIII-X wieku), skąd rozpościera się najpiękniejsza panorama na mozaikę pól Ponidzia.
- Sosna na szczudłach: Niezwykły pomnik przyrody w Wełeczu koło Buska-Zdroju – drzewo z odsłoniętym systemem korzeniowym, który sprawia, że sosna „stoi” nad ziemią.
- Ciuchcia Ponidzie: Zabytkowa kolej wąskotorowa, która zabierze nas w podróż z Jędrzejowa przez Pińczów, pozwalając podziwiać krajobrazy z okien retro-wagonów.
Wiślica to miejsce, gdzie czas się zatrzymał. To idealny cel na weekendowy wyjazd dla osób szukających ciszy, spokoju i bezpośredniego kontaktu z żywą historią początków państwa polskiego.
Grodzisko w Stardowie. Zdjęcia
10
