Nie uwierzysz, co kryje ta starachowicka biblioteka. To prawdziwy wehikuł czasu!

2026-06-11 10:02

Jeśli szukasz odpowiedzi na pytanie, co zobaczyć w Starachowicach, by poczuć prawdziwego ducha tego miejsca, koniecznie skieruj swoje kroki na ulicę Mickiewicza. To tutaj, w kameralnych wnętrzach Filii nr 7 Miejskiej Biblioteki Publicznej, powstało miejsce, które podbiło serca pasjonatów lokalnej tożsamości. W przestrzeni, którą wielu mija codziennie w drodze na pocztę, narodziła się inicjatywa, która udowadnia, że przeszłość może być żywa, namacalna i... współtworzona przez samych mieszkańców. To nie jest typowe, sztywne muzeum w Starachowicach, do jakich przywykliśmy, ale spontaniczna i niezwykle klimatyczna przestrzeń.

Niepozorne drzwi kryją skarb. W Starachowicach powstała niezwykła Izba Pamięci

i

Autor: Marek Materek/ Facebook Niepozorne drzwi kryją skarb. W Starachowicach powstała niezwykła Izba Pamięci

Zapraszamy Cię w podróż przez dekady – od XIX-wiecznych zakładów przemysłowych, przez mroczne czasy okupacji, aż po czasy świetności legendarnego Stara. Poznaj historię, którą opowiadają przedmioty podarowane przez Twoich sąsiadów.

Dotknij Starachowic. Tu historia nie jest na wyciągniecie ręki

Unikalność tego miejsca, określanego mianem „Izby Pamięci”, polega na jego otwartości. W przeciwieństwie do wielkich instytucji, tutaj „dotykanie eksponatów” nie jest surowo wzbronione, a wręcz wskazane, zwłaszcza w celach edukacyjnych dla najmłodszych. Ideą przewodnią jest hasło „Dotknij Starachowic”, które pozwala dosłownie poczuć ciężar historii.

Współtwórcami wystawy są sami czytelnicy, którzy przynieśli do biblioteki swoje rodzinne pamiątki. To sprawia, że Izba Pamięci Starachowice ma charakter niezwykle osobisty i wspólnotowy. Każdy przedmiot ma tu swoją twarz i konkretną historię konkretnego mieszkańca.

Od regulaminów carskich po legendarnego Stara

Zbiory zgromadzone przy ul. Mickiewicza 1a to prawdziwy przekrój przez fascynującą historię Starachowic. Wśród najciekawszych eksponatów znajdziemy unikalny, XIX-wieczny regulamin wewnętrzny Zakładów Starachowickich, spisany w dwóch językach: polskim i rosyjskim. To bezcenny dokument świadczący o przemysłowych korzeniach miasta w czasach zaborów.

Dla fanów motoryzacji prawdziwą gratką jest oryginalny plakat promujący kultowego Stara 266, autorstwa wybitnego grafika Andrzeja Pągowskiego. Pamięć o Fabryce Samochodów Ciężarowych, która przez lata dawała pracę tysiącom starachowiczan, jest tu wciąż bardzo silna i kultywowana z należytym szacunkiem.

Na ścianach biblioteki wiszą nie tylko stare fotografie przedstawiające miasto i fabrykę, ale także obrazy lokalnych artystów oraz instrumenty muzyczne. Można tu zobaczyć również mroczne pamiątki, jak tablica informacyjna z czasów okupacji niemieckiej, która przypomina o bolesnych kartach z dziejów Wierzbnika i Starachowic.

Górnicze tradycje i cywilna produkcja

Mało kto pamięta, że Starachowice to także miasto o tradycjach górniczych. W Izbie Pamięci wyeksponowano autentyczne lampy górnicze oraz czapki, które służyły pracownikom lokalnych kopalni rud żelaza. Te przedmioty, wraz z przykładami przedwojennej produkcji cywilnej starachowickich zakładów, tworzą pełny obraz gospodarczej potęgi regionu.

Niezwykły patron – Władysław Wagner na Lubiance

Szczególne miejsce w starachowickiej Izbie Pamięci zajmuje postać Władysława Wagnera. Ten najwybitniejszy polski żeglarz, pierwszy Polak, który opłynął kulę ziemską pod żaglami, urodził się właśnie tutaj – na starachowickiej Lubiance.

Dzięki zaangażowaniu bibliotekarza i historyka, Aleksandra Łąckiego, który jest autorem biografii Wagnera, w placówce można podziwiać dedykowaną mu wystawę. Znajdziemy tam unikalne zdjęcia oraz kompletną bibliografię poświęconą jachtsmenowi, w tym jego angielskojęzyczną autobiografię „By the Sun and Stars”. To obowiązkowy punkt dla każdego, kogo interesują wielkie podróże i atrakcje Starachowic.

Klimat, który tworzą ludzie

Jeśli masz w domu stare dokumenty lub rodzinne pamiątki, którymi chciałbyś się podzielić, biblioteka oferuje możliwość ich bezpłatnego zeskanowania i udostępnienia cyfrowo szerszej publiczności.

Warto dodać, że bibliotekarz Aleksander Łącki pełni tu również rolę przewodnika, który z pasją opowiada o każdym z zebranych artefaktów. To sprawia, że wizyta w tym miejscu jest nie tylko lekcją historii, ale prawdziwym storytellingowym doświadczeniem.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

  1. Czy wstęp do Izby Pamięci w bibliotece jest płatny? Nie, zwiedzanie ekspozycji oraz korzystanie ze zbiorów biblioteki jest całkowicie bezpłatne
  2. Czy mogę przynieść własne pamiątki do Izby Pamięci? Tak, pracownicy biblioteki chętnie przyjmują pamiątki od mieszkańców. Istnieje również możliwość przyniesienia dokumentów tylko do zeskanowania, by oryginały mogły wrócić do rodzinnego archiwum
  3. Czy to miejsce jest odpowiednie dla dzieci? Jak najbardziej! Formuła „Dotknij Starachowic” została stworzona m.in. z myślą o najmłodszych, aby mogli w namacalny sposób poznać funkcjonowanie dawnych przedmiotów
  4. Kto oprowadza po wystawie? Przewodnikiem po zbiorach jest bibliotekarz i historyk Aleksander Łącki, znawca dziejów Władysława Wagnera
  5. Czy w budynku są bariery architektoniczne? Biblioteka mieści się na parterze, a wejście prowadzi prosto z ulicy, co ułatwia dostęp.
QUIZ. Starachowice w liczbach. Sprawdź swoją wiedzę
Pytanie 1 z 12
Ile wynosi powierzchnia Starachowic?