Mowa o nowej instalacji, która ma szansę stać się hitem spacerowiczów. To wyjątkowa, drewniana ławka z wymownym napisem „Zabujaj się w Brodach”. Stanęła w malowniczym miejscu tuż nad samym brzegiem, skąd rozpościera się szeroki widok na taflę wody. Konstrukcja pozwala nie tylko na chwilę oddechu i spokojny relaks przy szumie fal, ale ma też być idealnym tłem do pamiątkowych fotografii. Charakterystyczny napis i otoczenie sprawiają, że to miejsce szybko zyska miano najbardziej fotogenicznego punktu w okolicy.
5
Ta nowa atrakcja to nie przypadek, ale przemyślana część większej układanki. Zalew w Brodach i otaczające go tereny przechodzą w ostatnich latach prawdziwą metamorfozę. Samorząd dba o to, by przestrzeń publiczna była przyjazna i urozmaicona, łącząc aktywny wypoczynek z drobnymi udogodnieniami dla każdego.
Spacerując wzdłuż brzegu, bardzo łatwo dostrzec, jak poszczególne elementy spójnie się ze sobą łączą. Kawałek dalej na odwiedzających czeka przecież charakterystyczna wieża widokowa, z której można podziwiać panoramę całego akwenu i okolicznych lasów. Nad samą wodą wzrok przyciągają też nowoczesne pomosty, idealne na popołudniowy spacer czy obserwację tętniącej życiem przyrody.
5
Co ciekawe, pomyślano również o tych, którzy nad wodą szukają ciszy i dobrej lektury. W strategicznych punktach – na terenie Centrum Turystycznego w Rudzie nad zalewem oraz przy tężni solankowej w sąsiednich Krynkach – pojawiły się estetyczne, drewniane domki pełniące funkcję plenerowych półek na książki. To bezpłatne wypożyczalnie działające na prostej zasadzie: każdy może przynieść książkę, przeczytać ją na miejscu, a następnie odłożyć na półkę lub wymienić na inną pozycję. Pomysł ten, zrealizowany przez lokalny Zakład Gospodarki Komunalnej z inicjatywy wójta Ernesta Kumka, doskonale uzupełnia rekreacyjną ofertę tego miejsca.
Dziś Brody udowadniają, że nowoczesna turystyka w województwie Świętokrzyskie nie potrzebuje wyłącznie wielkich hoteli. Czasem wystarczy pomost, ciekawa książka pod chmurką, wieża widokowa i ta jedna, wyjątkowa ławka, która zaprasza, by dosłownie „zabujać się” w tym urokliwym zakątku powiatu starachowickiego.
Zalew w Brodach
Zalew Brodzki (znany również jako Jezioro Brodzkie lub historycznie Brody Iłżeckie) to sztuczny zbiornik retencyjny o powierzchni 260 ha, długości 5,3 km i maksymalnej głębokości sięgającej 6 metrów. Akwen leży w województwie świętokrzyskim, na obszarze Przedgórza Iłżeckiego, w malowniczej dolinie otoczonej zalesionymi wzgórzami. Został utworzony za pomocą zapory ziemnej o wysokości 7,1 metra w miejscowości Brody. Zbiornik pełni kluczowe role przeciwpowodziowe i rekreacyjne, a także zaopatruje w wodę zakłady przemysłowe w Starachowicach.
Świadectwo historii i myśli inżynieryjnej
Historia tutejszego układu wodnego sięga pierwszej połowy XIX wieku. Pierwszy zbiornik powstał tu w 1841 roku na potrzeby lokalnej pudlingarni. Była to część śmiałego staszicowskiego planu budowy „ciągłego zakładu fabryk żelaznych nad Kamienną”, która miała stać się osią Staropolskiego Zagłębia Przemysłowego. Choć katastrofalna powódź w 1903 roku zniszczyła większość tutejszych urządzeń hydrotechnicznych, to fragmenty starego kamiennego jazu przetrwały. Podczas powojennej odbudowy zbiornika w 1964 roku dokonano udanej rekonstrukcji tego obiektu. Dziś ponad 180-letni klasycystyczny Jaz Staszicowski stanowi elegancką ozdobę wkomponowaną w skarpę nowej zapory, będąc jednocześnie symbolem gminy uwiecznionym w jej herbie. Na odpływie zalewu działa dodatkowo mała elektrownia wodna o mocy 110 kW
Szeroka oferta rekreacyjna i bogactwo przyrody Otoczenie zalewu to popularne miejsce weekendowego wypoczynku i aktywności na łonie natury:
- Centrum Turystyczne nad Zalewem Brodzkim (w miejscowości Ruda) oferuje plażę, kemping, park linowy, street workout oraz ściankę wspinaczkową
- Spacerowicze mogą skorzystać ze szlaku pieszo-rowerowego wokół zalewu, tras questingowych z zagadkami czy wejść na tutejszą wieżę widokową
- Nad brzegami wznoszą się widowiskowe piaskowcowe skały: po południowej stronie chronione jako rezerwat przyrody Skały w Krynkach, a po północnej będące pomnikiem przyrody Skały w Rudzie
- Wypoczynek nad wodą można połączyć z lekturą dzięki plenerowym domkom na książki (bezpłatnym wypożyczalniom książek pod chmurką), zlokalizowanym przy tężni w Krynkach oraz na terenie Centrum Turystycznego w Rudzie
- Zbiornik i jego okolice są domem dla licznych gatunków zwierząt – nad wodą można zaobserwować m.in. spektakularne megastado liczące około 300 kormoranów.
Od 2018 roku na zalewie prowadzone są wieloetapowe, warte blisko 26 milionów złotych prace renowacyjne tamy i obiektów hydrotechnicznych, mające zapewnić bezpieczeństwo mieszkańcom terenów położonych poniżej zapory. W sierpniu 2026 roku zakończył się drugi etap przebudowy i rozpoczęto ponowne napełnianie czaszy zbiornika – poziom wody przybiera w tempie około 2 cm na dobę. W związku z prowadzonymi pracami remontowymi na całym zbiorniku wprowadzono czasowy zakaz wędkowania ze środków pływających.
20
