Ślimacze imperium zrodzone z „weselnych kopert”
Historia największej hodowli ślimaków w województwie świętokrzyskim brzmi jak gotowy scenariusz filmowy. Dwaj młodzi mieszkańcy Chybic, Robert Piekarz i Karol Kusiak, postanowili zainwestować w biznes, o którym początkowo nie wiedzieli niemal nic. To, co najbardziej zaskakuje, to fakt, że kapitał na start ich firmy Ka-Ro pochodził z pieniędzy zebranych podczas ich przyjęć weselnych.
Dziś, po latach nauki na własnych błędach, ich hodowla jest potęgą. Firma eksportuje średnio 200 ton ślimaków rocznie (głównie gatunków Helix Aspersa Muller i Maxima) na najbardziej wymagające rynki we Francji, Włoszech i Hiszpanii. Zapotrzebowanie jest jednak znacznie większe i sięga nawet 900 ton rocznie, a z hodowanych zwierząt pozyskuje się nie tylko mięso, ale i cenny śluz do produkcji kosmetyków.
16
Architektoniczny unikat na jednej kolumnie
Podczas gdy ślimaki powoli budują potęgę gospodarczą wsi, nad Chybicami góruje świadek historii pamiętający czasy Kazimierza Wielkiego. Gotycki kościół pw. św. Małgorzaty, ufundowany w 1362 roku przez braci Święsława i Macieja, to architektoniczna perełka na skalę krajową.
Świątynia skrywa rzadkie rozwiązanie konstrukcyjne:
- Filar na środku: Sklepienie nawy wspiera się na zaledwie jednej, ośmiobocznej kolumnie stojącej w samym centrum kościoła
- Sklepienie palmowe: Wnętrze zdobi efektowne sklepienie palmowe, które przetrwało w niemal niezmienionej formie od ponad 660 lat
- Skarb z kurdybanu: W kościele znajduje się unikalne antepedium ołtarza wykonane z kurdybanu – bogato zdobionej, barwionej skóry, na którą w dawnych wiekach stać było tylko najbogatsze parafie.
Tajemnica husarii i szumiące brzozy
Chybice to także miejsce jednej z ostatnich zwycięskich bitew legendarnej polskiej husarii. W 1704 roku, u podnóża Świętego Krzyża, wojska polsko-saskie pod wodzą Stanisława Chomętowskiego rozbiły tu oddziały szwedzkie. Choć starcie było niezwykle krwawe i poległo w nim około 360 Szwedów, do dziś nie odnaleziono ich oficjalnych grobów.
Z tą tajemnicą wiąże się miejscowa legenda – dusze poległych żołnierzy miały rzekomo wrosnąć w brzozowy zagajnik, który wyrósł na polu bitwy, a szum liści tych drzew ma do dziś opowiadać historię tamtej walki.
Dlaczego warto tu zajrzeć?
Wieś oferuje turystom znacznie więcej niż tylko lekcję historii i kulinarną ciekawostkę. Chybice położone są przy drodze wojewódzkiej nr 756 i otoczone malowniczą przyrodą Sieradowickiego Parku Krajobrazowego. Do zabytkowego kościoła prowadzą urokliwe wąwozy lessowe, a okolica obfituje w ślady starożytnego hutnictwa żelaza, sięgające przełomu er.
Dziś Chybice to fascynujący punkt na mapie regionu świętokrzyskiego, gdzie średniowieczna duma z gotyckich murów łączy się z nowoczesną, odważną przedsiębiorczością.
Co warto zobaczyć w okolicy Chybic?
Gmina Pawłów oferuje wiele cennych zabytków architektury sakralnej, dworskiej oraz unikalnych obiektów użyteczności publicznej, które warto odwiedzić obok słynnych Chybic:
Perełki architektury sakralnej
- Kościół pw. św. Idziego w Tarczku: Romańska budowla zbudowana z ciosów piaskowca w pierwszej połowie XIII wieku. Jest to obiekt o charakterze obronnym, który do dziś zachował się w niemal niezmienionym stanie.
13
- Kościół pw. Wniebowzięcia NMP w Świętomarzy: Murowana świątynia z około 1450 roku. Wewnątrz znajduje się m.in. chrzcielnica z XIII wieku oraz drzwi boczne z XIV wieku wykonane z kutego żelaza. Obok stoi zabytkowa dzwonnica drewniana, którą wzniesiono bez użycia gwoździ.
20
- Sanktuarium w Kałkowie-Godowie: Nowoczesny ośrodek z lat 80. XX wieku, którego najbardziej charakterystycznym elementem jest Golgota – budowla o wysokości 33 metrów mieszcząca kaplice upamiętniające martyrologię narodu polskiego.
